De Dood als het Einde

Afrikaans doodbeeldje
BESTEL BOEK click hier
Iedere samenleving heeft zijn cultus van de dood. De onze is daarop geen uitzondering.
In iedere samenleving is de dood ingepast in de cultuur en hebben de dood en de rituelen eromheen een betekenis en een vorm die overeenkomt met de cultuur als geheel. Ze hebben er invloed op en ze worden erdoor beïnvloed.
Van onze cultuur wordt wel gezegd dat de dood eruit gebannen lijkt te zijn, er geen plaats in heeft en van iedere betekenis is ontdaan. In dit boek wordt gesteld dat ook in de moderne samenleving de dood een betekenis heeft. Net als de rest van de samenleving zijn de opvattingen erover geseculeerd, geciviliseerd, geprivatiseerd, verwetenschappelijkt en zo voort. En op zijn beurt heeft met name de opvatting als zou de dood het absolute einde van alles zijn, een enorme invloed op onze samenleving.


Ter Borg, docent sociologie van godsdienst en levensbeschouwing RU Leiden, bespreekt de betekenis van het sterven in onze moderne samenleving. Hij onderschrijft niet dat de dood een taboe werd en weet aan te tonen dat hij in onze cultuur een duidelijke plaats heeft. Zijn boek gaat dan ook over de betekenis die mensen tegenwoordig aan de dood geven. Sterven houdt een chaos in van emoties en fysieke pijn en is bij uitstek het symbool van onze eindigheid. Door de onzekerheid waartoe ons voorstellingsvermogen ons brengt, spannen wij ons vaak angstig in om te overleven door de dood te overwinnen. In dit verband bespreekt Ter Borg de uiteenlopende wijzen waarop mensen de gedachte dat zij sterven draaglijk pogen te houden en hoe het mogelijk is dat velen de dood kunnen zien als het absolute einde. Naarmate onze leefwereld belangrijker werd, boetten de voorstellingen van het hiernamaals aan belang in, een ontwikkeling waaraan het christendom bijdroeg. De zin van de dood werd steeds meer dat hij uitgesteld en overwonnen moet en kan worden, waarbij wij onze hoop stellen op het medische bedrijf.